Why Do We Cry Tears?
रडणे हा प्रत्येक माणसाच्या जीवनाचा एक भाग आहे. आनंद, दु:ख, वेदना किंवा तणाव – कोणत्याही तीव्र भावनेमुळे डोळ्यांतून अश्रू वाहतात. पण नेमके हे अश्रू का येतात? यामागे भावनिक, मेंदूशी संबंधित आणि शारीरिक कारणे आहेत.
अश्रू म्हणजे काय?
अश्रू म्हणजे डोळ्यांत असलेल्या अश्रुग्रंथी (Lacrimal Glands) द्वारे तयार होणारे पाणी. या अश्रूंमध्ये पाणी, मीठ आणि अँटीबॅक्टेरियल घटक असतात, जे डोळ्यांच्या आरोग्यासाठी महत्त्वाचे असतात.
अश्रूंचे तीन प्रकार:
1. बेसल टियर्स (Basal Tears): हे सतत डोळ्यांना ओलसर ठेवतात आणि त्यांचे संरक्षण करतात.
2. रिफ्लेक्स टियर्स (Reflex Tears): धूळ, धूर किंवा कांदा चिरताना निर्माण होणारे अश्रू, जे डोळ्यांतील घाण बाहेर टाकतात.
3. भावनिक अश्रू (Emotional Tears): भावना तीव्र झाल्यावर वाहणारे अश्रू, जे मुख्यतः मानसिक आरोग्यासाठी महत्त्वाचे असतात.
भावनिक अश्रू का वाहतात?
भावना मेंदूतील लिम्बिक सिस्टम (Limbic System) द्वारे नियंत्रित केल्या जातात. जेव्हा आपल्याला आनंद, दु:ख किंवा राग येतो, तेव्हा मेंदू हायपोथॅलमस (Hypothalamus) द्वारे संदेश पाठवतो आणि अश्रुग्रंथी सक्रिय होतात. त्यामुळे डोळ्यांतून पाणी येते.
वैज्ञानिकदृष्ट्या, भावनिक अश्रूंमध्ये स्ट्रेस हार्मोन (Cortisol) आणि प्रोलॅक्टिन (Prolactin) असते, जे शरीराला तणावमुक्त करण्यास मदत करते. त्यामुळेच रडल्यानंतर मन हलके वाटते.
रडण्याचे आरोग्यासाठी फायदे:
1. तणाव कमी होतो: अश्रूंद्वारे स्ट्रेस हार्मोन्स बाहेर पडतात, ज्यामुळे मानसिक शांतता मिळते.
2. मूड सुधारतो: रडल्यामुळे एंडॉर्फिन (Endorphins) स्त्रवतात, जे नैसर्गिक वेदनाशामक म्हणून काम करतात.
3. डोळ्यांचे आरोग्य राखते: अश्रूंमध्ये अँटीबॅक्टेरियल घटक असतात, जे डोळ्यांना स्वच्छ ठेवतात.
रडणे लज्जास्पद नाही!
समाजात रडण्याला कमकुवतपणाचे लक्षण मानले जाते, पण प्रत्यक्षात हे मानसिक आणि शारीरिक आरोग्यासाठी अत्यंत उपयुक्त आहे. भावनांना दडपण्यापेक्षा त्या व्यक्त करणे अधिक फायदेशीर असते.
रडणे हा नैसर्गिक आणि वैज्ञानिकदृष्ट्या महत्त्वाचा प्रतिसाद आहे. त्यामुळे भावनांना मोकळे द्या आणि अश्रूंना रोखू नका, कारण तेच तुमच्या मनाला आणि शरीराला हलके करण्याचे काम करतात.
________________________
*”द छत्रपती संभाजीनगर न्यूज “च्या व्हाट्सएप ग्रुप मध्ये जॉईन होण्यासाठी खालील लिंकवर क्लीक करा….*
https://chat.whatsapp.com/CUZxUMpm5nG0dcievrzNlr
*जाहिरातीसाठी_संपर्क करा 8329014805*